3a8be7a5-3e7e-4ed6-af40-ae467048455e.jpg

 

 

در مرگ مغزی، خونرسانی به مغز متوقف شده، اکسیژن رسانی به آن انجام نمی گیرد.مغز تمام کارکرد خود را از دست می دهد و دچار تخریب غیر قابل برگشت می گردد. اگرچه پس از مرگ مغزی اعضای دیگر از جمله قلب، کبد و کلیه ها هنوز دارای عملکرد هستند، بتدریج در طی چند روز آینده، از کار خواهند افتاد.بیمار مرگ مغزی، صحبت نمی کند، نمی بیند، به هیچ یک از تحریکات خارجی پاسخی نمی دهد و بدون استفاده از دستگاه تنفس مصنوعی قادر به تنفس نخواهد بود.

            علل شایع مرگ مغزی کدامند؟

تصادفات رانندگی، وارد آمدن ضربه شدید به سر، سقوط از ارتفاع، غرق شدن در آب، مسمومیت ها، خونریزی های داخلی مغز و همچنین سکته مغزی.

 مرگ مغزی چگونه رخ میدهد؟

هر گونه آسیب شدید به مغز می تواند منجر به تورم بافتی  شود. از آنجاییکه مغز در یک فضای بسته (استخوان جمجمه) قرار دارد و جایی برای این افزایش حجم وجود ندارد، بر بخش های پایین تر مغز (ساقه مغز) فشار آورده، مانع جریان گردش خون به قسمت های بالا یی می گردد و بیش از پیش مانع اکسیژن رسانی میشود.

این فرایند ممکن است چند دقیقه یا چند روز بدرازا بکشد. قلب به کمک دستگاه تنفس مصنوعی به فعالیت ادامه داده، به اعضای دیگر  اکسیژن می رساند، در حالیکه بافت مغز و ساقه مغز که وظیفه کنترل تنفس و ضربان قلب را بر عهده دارند از این ماده حیاتی(اکسیژن) محروم مانده، دچار مرگ می شوند.

 چرا در مرگ مغزی، بیمار تا مدتی دارای ضربان قلب و تنفس  می باشد؟

قلب تا زمانی که دارای اکسیژن رسانی باشد، به ضربان خود ادامه میدهد. در بیمار مرگ مغزی، دستگاه تنفس مصنوعی ( ونتیلاتور ) اکسیژن لازم را برای ضربان قلب فراهم خواهد کرد و به محض جدا کردن دستگاه از بیمار قلب هم از کار خواهد افتاد.

     کما چیست؟ آیا همان مرگ مغزی است؟

کما در واقع یک نوع اختلال در کارکرد مغز است که شخص دچار کاهش شدید سطح هوشیاری میگردد و به هیچ یک از تحریکات پیرامونش، پاسخ نمیدهد.

در کما شانس بهبودی برای برخی بیماران وجود دارد، در صورتیکه در مرگ مغزی بهبودی بیمار غیر ممکن  و مرگ وی ظرف چند روز  حتمی  است.

 زندگی نباتی چیست و چه فرقی با مرگ مغزی دارد؟

زندگی نباتی، همان مرگ مغزی نیست.

این وضعیت تقریبا همیشه در پی کما رخ می دهد. با اینکه شخص بیدار بنظر می رسد ( چشمانش باز است ) و  دارای یک سری حرکات غیر ارادی اعضای خویش است، هیچ عملکرد ذهنی و شناختی ندارد.

این ها در واقع بیمارانی هستند که بدنبال آسیب شدید مغزی، برای سالهای متمادی زنده می مانند و به نظر هوشیارند، بدون اینکه بتوانند با محیط اطراف خود ارتباطی برقرار کنند.

 آیا از ظاهر فرد بیمار میتوان فهمید که او دچار مرگ مغزی شده است؟

خیر، فردی که دچار مرگ مغزی شده، مانند کسی است که در خوابی عمیقی فرو رفته است. ریه هایش به کمک دستگاه تنفس مصنوعی ( ونتیلاتور ) از هوا پر می شوند، قلبش به سبب اکسیژن رسانی دارای ضربان است و حتی پوست او گرم و برنگ صورتی می باشد.

 آیا بیمار بدنبال مرگ مغزی درد را احساس می کند؟

خیر. پس از وقوع مرگ مغزی،  در انسان هیچگونه احساس درد و اندوهی وجود نخواهد داشت.

 آیا مواردی از مرگ مغزی بوده است که بهبود یافته باشند؟

خیر، امکان بهبودی و بازگشت بیمار مرگ مغزی به هیچ عنوان وجود ندارد.

مواردی که شنیده اید فرد دچار مرگ مغزی شده و سپس بهبود یافته است، در واقع مرگ مغزی نبوده است.

این بیماران در کمای عمیق بوده ولی نزدیکان آنها و یا حتی گاهی برخی از پزشکان و پرستارانی که درباره تفاوت مرگ مغزی و کما اطلاعات کافی ندارند چنین بردشت نادرستی کرده اند.

f89277c5-5614-48eb-b119-587984a99ee9.jpg

مراحل فراهم آوری اعضاء

 

1.مرحله شناسایی

روشهای شناسایی شامل:

الف: رابطین پیوند: در هر بیمارستان یک نفر که معمولا" سرپرستار یا یکی از پرسنل ICU می باشد و با هماهنگی ریاست بیمارستان انتخاب شده است ، در صورت داشتن بیمار مرگ مغزی واحد را مطلع می نماید.

ب: تماس مستمر که توسط هماهنگ کننده به صورت تماس تلفنی با تمام بیمارستانهای تحت پوشش هر دو روز یکبار انجام میگیرد

ج:سرکشی متناوب که توسط هماهنگ کننده ها به صورت مراجعه حضوری سرزده به بیمارستانهای تحت پوشش معمولا" هر 2 هفته یکبار  انجام می شود.

 

2.مرحله ویزیت اولیه:

پس از اطلاع از وجود بیمار مرگ مغزی هماهنگ کننده واحد فراهم آوری به بیمارستان مبداء اعزام می شود. در بیمارستان مربوطه ویزیت اولیه انجام می شود (برخی از بیماران در معاینه اولیه حذف می شوند) چنانچه مرگ مغزی در معاینه اولیه تائید شد سپس نوار مغزی اولیه از بیمار گرفته می شود و فرمهای مربوطه توسط هماهنگ کننده پر می شود.

 

3.مرحله اخذ رضایت انتقال:

در صورت رضایت خانواده به اهداء عضو، فرم رضایت انتقال توسط همراهان بیمار امضاء شده و بیمار توسط خانواده خود ترخیص می گردد.

 

4.مرحله یافتن گیرنده:

پس از این مرحله ضمن تماس با وزارتخانه کار یافتن گیرنده براساس گروه خونی و سایز دهنده، وضعیت عمومی گیرنده ها و نوبت آنها در لیست انتظار و تطابق بافتی آغاز میشود.

 

5.مرحله انتقال:

پس از تکمیل فرم رضایت و انجام مراحل ترخیص و بعد از هماهنگی های لازم آمبولانس مجهز به همراه متخصص بیهوشی و هماهنگ کننده واحد به بیمارستان مبداء ارسال می شود و اهداء کننده به بیمارستان مسیح دانشوری منتقل می گردد.

 

6.مرحله نگهداری :

بعد از انتقال به بیمارستان مسیح دانشوری اهداء کننده به آی سِی یِو منتقل شده و توسط متخصصین بیهوشی وضعیت بیمار پایدار شده و مراحل مراقبت شروع می شود. در طول مرحله نگهداری، متخصص بیهوشی و یکی از هماهنگ کننده ها و یک پرستار مجرب  دائما" وضعیت بیمار را کنترل می کنند.

 

7.مرحله تائید مرگ مغزی:

در این مرحله از متخصصین جراحی اعصاب ، اعصاب، داخلی و بیهوشی به صورت جداگانه دعوت می شود تا بیمار را ویزیت نمایند و مرگ مغزی را در اهداء کننده تائید کنند . متخصصین مذکور مستقیما" از وزارتخانه و بدون دخالت واحد انتخاب می شوند.

 

8.مرحله اخذ رضایت هاروست:

پس از تائید مرگ مغزی توسط هر چهار نفر گروه تائید کننده مرگ مغزی، متخصصین پزشکی قانونی بیمار را ویزیت کرده و پس از تائید نهایی مرگ مغزی جلسه توجیهی در محل واحد پیوند با حضور مسئول واحد ، مددکار ، روانشناس ، نماینده پزشکی قانونی ، هماهنگ کننده ها و خانواده اهداء کننده برگزار می شود و ضمن توجیه خانواده رضایت نهایی برای اهداء عضو از آنها اخذ می شود.

 

9.مرحله هماهنگی:

در این مرحله هماهنگی با تیمهای مختلف سراسر کشور و مسئولین اتاق عمل و پرسنل درباره زمان عمل و مراحل بعدی  انجام می شود.

 

10.مرحله هاروست:

در این مرحله بیمار به اطاق عمل برده می شود و تحویل تیم حاضر در اطاق عمل داده می شود. خارج سازی اعضاء انجام می شود. و در پایان عمل محل عمل توسط یکی از جراحان به خوبی ترمیم شده و بیمار تحویل سردخانه می شود.

 

11.مرحله انتقال متوفی:

در این مرحله پس از انجام مراحل ترخیص توسط واحد فراهم آوری، آمبولانس پزشکی قانونی توسط واحد جهت انتقال به پزشکی قانونی و یا محل تدفین خبر می شود.

 

12.مرحله تقدیر و شرکت در مراسم خاکسپاری:          

در این مرحله هماهنگ کننده واحد فراهم آوری با تقدیرنامه مخصوص و یک دسته گل بزرگ در مراسم ختم اهداء کننده شرکت کرده و ضمن تقدیر از خانواده ، در صورتی که شرایط اجازه دهد متن تقدیرنامه را پشت بلندگو قرائت می نماید.

 

13.مرحله نگارش گزارش هاروست

پس از انجام هر هاروست گزارش چگونگی انجام آن با کلیه جزئیات توسط مسئول اهدای عضو  نوشته می شود.